Mở rộng cao tốc Bắc Nam lên 6 làn xe: Kế hoạch và Lộ trình chi tiết

Tổng quan về tuyến cao tốc Bắc Nam

Đường cao tốc Bắc Nam, với ký hiệu toàn tuyến là CT.01, là một trong những dự án hạ tầng giao thông trọng điểm quốc gia. Tuyến đường này có tổng chiều dài dự kiến gần 2.100 km, kéo dài từ Cửa khẩu Hữu Nghị (Lạng Sơn) ở phía Bắc đến đường vành đai TP. Cà Mau ở phía Nam. Tuyến cao tốc Bắc Nam đi qua 32 tỉnh, thành phố, đóng vai trò huyết mạch kết nối các trung tâm kinh tế lớn của cả nước.

Hiện tại, cao tốc Bắc Nam phía Đông có chiều dài khoảng 1.375 km, với quy mô từ 2 đến 4 làn xe. Do những hạn chế về nguồn lực trong giai đoạn đầu tư ban đầu, nhiều đoạn tuyến chưa có làn dừng khẩn cấp liên tục, dẫn đến chưa đáp ứng được nhu cầu vận tải ngày càng tăng và tiềm ẩn nguy cơ ùn tắc, mất an toàn giao thông. Nhận thức rõ điều này, Chính phủ đã giao Bộ Xây dựng nghiên cứu phương án mở rộng toàn tuyến lên 6 làn xe theo quy hoạch để nâng cao năng lực vận tải và an toàn.

Kế hoạch mở rộng 15 đoạn cao tốc Bắc Nam phía Đông lên 6 làn xe

Ngày 02 tháng 6, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đã thống nhất với đề xuất mở rộng 15 dự án thành phần trên tuyến cao tốc Bắc Nam phía Đông. Các đoạn tuyến này đang được đầu tư theo quy mô phân kỳ và sẽ được mở rộng đồng bộ lên 6 làn xe cao tốc hoàn chỉnh. Tốc độ thiết kế cho các đoạn tuyến mở rộng sẽ từ 100-120 km/h, đảm bảo kết nối thông suốt và hiệu quả.

Danh sách 15 đoạn tuyến được đề xuất mở rộng bao gồm:

• Mai Sơn - quốc lộ 45
• Quốc lộ 45 - Nghi Sơn
• Nghi Sơn - Diễn Châu
• Bãi Vọt - Hàm Nghi
• Hàm Nghi - Vũng Áng
• Vũng Áng - Bùng
• Bùng - Vạn Ninh
• Vạn Ninh - Cam Lộ
• Quảng Ngãi - Hoài Nhơn
• Hoài Nhơn - Quy Nhơn
• Quy Nhơn - Chí Thạnh
• Chí Thạnh - Vân Phong
• Vân Phong - Nha Trang
• Vĩnh Hảo - Phan Thiết
• Phan Thiết - Dầu Giây

Chi phí đầu tư và phương án thu phí

Tổng mức đầu tư sơ bộ cho 15 dự án thành phần mở rộng này ước tính khoảng 128.990 tỷ đồng, sử dụng vốn đầu tư công. Sau khi hoàn thành, các tuyến đường này sẽ được tổ chức thu phí để hoàn vốn cho ngân sách nhà nước. Mức phí dự kiến cho 13 đoạn cao tốc Bắc Nam phía Đông do Nhà nước đầu tư sẽ dao động từ 900 đến 1.300 đồng mỗi km, áp dụng hệ thống thu phí điện tử không dừng (ETC).

Đối với 3 dự án thành phần đã được đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) gồm Diễn Châu - Bãi Vọt, Nha Trang - Cam Lâm và Cam Lâm - Vĩnh Hảo, Bộ Xây dựng sẽ ưu tiên để các nhà đầu tư hiện hữu tiếp tục triển khai mở rộng. Trường hợp nhà đầu tư không đủ khả năng thực hiện, Bộ sẽ xem xét chuyển sang hình thức đầu tư công. Tổng mức đầu tư sơ bộ cho 3 dự án PPP này ước tính khoảng 25.250 tỷ đồng.

Tiến độ thi công và mục tiêu hoàn thành

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đã yêu cầu các đơn vị liên quan nhanh chóng hoàn thiện hồ sơ để trình Chính phủ và báo cáo Quốc hội xem xét chủ trương đầu tư. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để triển khai các thủ tục tiếp theo. Mục tiêu đặt ra là phấn đấu khởi công các dự án vào đầu năm 2027 và hoàn thành vào cuối năm 2030. Việc này nhằm đẩy nhanh tiến độ, sớm đưa toàn bộ tuyến cao tốc Bắc Nam phía Đông đạt quy mô 6 làn xe.

Việc khai thác toàn tuyến cao tốc Bắc Nam dự kiến sẽ diễn ra đồng bộ vào cuối tháng 4 năm 2026, sau khi hoàn tất các đoạn còn lại qua khu vực miền Trung. Điều này đánh dấu một cột mốc quan trọng trong việc phát triển hạ tầng giao thông, kết nối hiệu quả các vùng miền trên cả nước.

Tầm quan trọng của việc nâng cấp tuyến cao tốc Bắc Nam

Nâng cấp các đoạn cao tốc Bắc Nam lên 6 làn xe không chỉ giải quyết tình trạng ùn tắc giao thông hiện tại mà còn mang lại nhiều lợi ích to lớn:

• Tăng cường năng lực vận tải: Đáp ứng nhu cầu vận chuyển hàng hóa và hành khách ngày càng tăng, thúc đẩy phát triển kinh tế vùng.
• Đảm bảo an toàn giao thông: Việc có làn dừng khẩn cấp liên tục và đường rộng hơn giúp giảm thiểu nguy cơ tai nạn.
• Kết nối vùng miền: Rút ngắn thời gian di chuyển, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương và du lịch giữa các địa phương.
• Thúc đẩy đầu tư: Hạ tầng giao thông hiện đại là yếu tố hấp dẫn các nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Mặc dù cao tốc Bắc Nam tiến độ đang được đẩy mạnh, việc hoàn thành toàn bộ dự án vẫn cần sự nỗ lực phối hợp từ nhiều bộ, ngành và địa phương. Việc cao tốc Bắc Nam thông toàn tuyến chưa hoàn toàn là một mục tiêu đang dần hiện thực hóa với những bước tiến vượt bậc.

Các tuyến đường cao tốc khu vực khác

Bên cạnh tuyến cao tốc Bắc Nam phía Đông, hệ thống cao tốc Việt Nam còn bao gồm nhiều tuyến đường quan trọng khác, chia theo các khu vực địa lý:

Các tuyến cao tốc khu vực phía Bắc

Khu vực phía Bắc có 07 tuyến cao tốc với tổng chiều dài 1.099 km, bao gồm các tuyến như Lạng Sơn – Bắc Giang – Bắc Ninh (130 km), Hà Nội – Hải Phòng (105 km), và Nội Bài – Hạ Long – Móng Cái (294 km).

Các tuyến cao tốc khu vực Miền Trung – Tây Nguyên

Khu vực này có tổng chiều dài cao tốc là 264 km, bao gồm 03 tuyến tiêu biểu như Hồng Lĩnh (Hà Tĩnh) – Hương Sơn (Hà Tĩnh) (34 km), Cam Lộ (Quảng Trị) – Lao Bảo (Quảng Trị) (70 km).

Các tuyến cao tốc khu vực phía Nam

Khu vực phía Nam có 07 tuyến cao tốc với tổng chiều dài 984 km, bao gồm các tuyến như Biên Hòa – Vũng Tàu (76 km), Thành phố Hồ Chí Minh – Chơn Thành (Bình Phước) (69 km), và Châu Đốc – Cần Thơ – Sóc Trăng (200 km).

Sự phát triển đồng bộ của mạng lưới cao tốc trên toàn quốc, đặc biệt là việc mở rộng cao tốc Bắc Nam, sẽ tạo động lực mạnh mẽ cho sự phát triển kinh tế, xã hội và đảm bảo an ninh quốc phòng.

Câu hỏi thường gặp về cao tốc Bắc Nam

Dưới đây là một số câu hỏi thường gặp liên quan đến dự án cao tốc Bắc Nam:

Cao tốc Bắc Nam khi nào thông toàn tuyến?

Theo kế hoạch, toàn bộ các dự án thành phần của cao tốc Bắc Nam sẽ phấn đấu hoàn thành và đưa vào khai thác đồng bộ vào cuối năm 2030. Tuy nhiên, một số đoạn tuyến quan trọng dự kiến sẽ khai thác sớm hơn, góp phần kết nối thông suốt từng phần.

Tốc độ tối đa cho phép trên cao tốc Bắc Nam là bao nhiêu?

Tốc độ thiết kế cho các đoạn cao tốc Bắc Nam mới được mở rộng lên 6 làn xe là 100-120 km/h. Tốc độ tối đa cho phép khi lưu thông thực tế sẽ được quy định cụ thể theo từng đoạn tuyến và biển báo giao thông trên đường.

Xe máy có được đi trên cao tốc Bắc Nam không?

Theo quy định hiện hành, xe máy là một trong những loại phương tiện bị cấm lưu thông trên đường cao tốc để đảm bảo an toàn. Chỉ các loại phương tiện cơ giới như ô tô, xe tải, xe buýt mới được phép di chuyển trên các tuyến cao tốc.